10. Sınıf Din Kültürü
10. Sınıf Din Kültürü: Çevre ve Teknoloji
Klevi Felsefe ve Değerler Köşesi · Klevero ekibi · yapay zekâ destekli · Güncellendi:
Kazanımlar
DKAB.10.4.1İnsan, çevre ve ahlak arasındaki ilişkiyi yorumlayabilmeDKAB.10.4.2Teknoloji ve ahlak ilişkisini çözümleyebilmeDKAB.10.4.3Çevre ve teknoloji ilişkisini özetleyebilmeDKAB.10.4.4Rum suresinin 41. ayetinin mesajlarını anlamak için Kur’an-ı Kerim meallerine başvurabilme
Konu Özeti
Çevre ve teknoloji, insanın dünyayla kurduğu ilişkinin en somut biçimidir. Temel soru şudur: İnsan doğaya ve teknolojiye nasıl davranmalıdır? İslam inancına göre evren Allah'ın yaratmasıdır ve insan ona emanetçidir. Teknoloji faydalı bir araçtır, ancak değerini kullanımı belirler.
Temel Kavramlar
- Çevre: İnsanın içinde yaşadığı ve etkileşim kurduğu canlı ve cansız her şey.
- Emanet: Yeryüzündeki varlıkları sahiplenmeden, sorumlulukla kullanma bilinci.
- Fesat (bozulma): Canlı ve cansız çevrenin dengesinin insan eliyle bozulması.
- Teknoloji: İhtiyaçları karşılamak ve hayatı kolaylaştırmak için geliştirilen araç, yöntem ve bilgiler bütünü.
- Sürdürülebilir kalkınma: Bugünün ihtiyaçlarını gelecek nesillerin hakkını gözeterek karşılamak.
- Ahlaki ölçü: Faydalı olma, zarar vermeme, adalet ve sorumluluk.
Anahtar ilke: Bilim ve teknoloji kendi başına iyi ya da kötü değildir. Değeri, kullanan insanın niyetine ve ahlaki ölçülere uygunluğuna göre belirlenir.
Teknoloji ve ahlak ilişkisinde kullanım biçimi belirleyicidir. Aynı araç hem insanlara fayda sağlayabilir hem de zarar verebilir. Aşağıdaki tablo bu ayrımı göstermektedir.
| Teknolojinin olumlu kullanımı | Teknolojinin olumsuz kullanımı |
|---|---|
| Eğitim, sağlık ve iletişimde fayda sağlamak | Başkasının mahremiyetini ihlal etmek, yalan haber yaymak |
| Doğaya ve insana zarar vermeyen üretim | Çevreyi kirleten, israfa yol açan üretim ve tüketim |
| Bilgiye ulaşmak, yardımlaşmak | Bağımlılık, zaman kaybı, siber zorbalık |
Rum suresi 41. ayette, karada ve denizde görülen bozulmanın insanların kendi elleriyle yaptıklarının sonucu olduğu anlatılır. Ayetin amacı, yapılan yanlışların bir kısmının insanlara tattırılması ve doğru yola dönmelerinin sağlanmasıdır.
Meal notu: Meallerde 'fesat' kelimesi bozulma, düzensizlik ya da kirlilik olarak çevrilebilir. Birden fazla meale bakmak ortak mesajı gösterir: İnsanın eylemleriyle çevresel ve toplumsal bozulma arasında ilişki vardır; çözüm sorumluluk almak ve doğruya dönmektir.
Notun devamı (Klevero uygulamasında)
- Adım Adım Örnekler
- Sık Yapılan Hatalar
- Mini Özet Tablo
- Kontrol Soruları