Tam Gölgenin Oluşumu: Işık Doğrusal Yayılır (5. Sınıf)

Konu Özeti

Güneş, ampul, mum alevi ve el feneri ışık kaynaklarıdır. Işık kaynakları her yöne ışık yayar ve ışık, engel yoksa doğrusal bir yol izler. Işık yolunda opak bir cisim varsa ışık cismin arkasına geçemez ve bu durumda gölge oluşur. Bu konuda gölgenin nasıl oluştuğunu ve neden tam gölge denen karanlık bir bölge bıraktığını öğreneceksin.

Temel Kavramlar

Işık kaynağı, kendi ışığını yayan cisimdir. Işığın yolunu gösteren düz çizgilere ışık ışını denir. Doğrusal yayılma, ışığın bir ortamda düz bir çizgi boyunca ilerlemesidir.

Doğrusal yayılmayı gösteren bir deney: Küçük bir delikten geçen el feneri ışığı karanlık odada düz bir çizgi gibi görünür. Aynı doğrultuda delinmiş üç kartonun delikleri bir iplikle hizalanırsa ışık diğer tarafa ulaşır. Kartonlardan biri kaydırılırsa ışık geçemez.

• Işık kaynağı her yöne ışık yayar.
• Işık ışınları doğrusaldır; kıvrılarak ilerlemez.
• Engel yoksa ışık düz gitmeye devam eder.
• Işık, yolundaki opak cisim tarafından engellenir ve cismin arkasına geçemez.

Maddeler ışığı geçirme durumlarına göre üçe ayrılır. Bu sınıflandırma, maddenin arkasındaki cismi ne kadar net görebildiğimize dayanır.

Işık kaynağı → opak cisim → perde: perdede tam gölge oluşur