9. Sınıf Din Kültürü

9. Sınıf Din Kültürü: Ahlaki Tutum ve Davranışlar

İslam’da Ahlak İlkeleri · 9. sınıf

Klevi Felsefe ve Değerler Köşesi · Klevero ekibi · yapay zekâ destekli · Güncellendi:

Kazanımlar

  • DKAB.9.4.1 İslam’da ahlakın mahiyetini müşahede edebilme
  • DKAB.9.4.2 Ahlakın temel unsurlarını sentezleyebilme
  • DKAB.9.4.3 Ahlaki tutum ve davranışları idrak edebilme
  • DKAB.9.4.4 İsra suresinin 23-29. ayetlerinin mesajlarını anlamak için Kur’an-ı Kerim meallerine başvurabilme

Konu Özeti

Ahlak, kişinin huyu, karakteri ve davranış biçimidir. İslam’da ahlak, iman ve ibadetten ayrı düşünülmez; iman kalpte, ahlak ise tutum ve davranışlarda görünür. Bu konuda ahlakın mahiyetini, temel unsurlarını, övülen ve yerilen davranışları ve İsra suresi 23-29. ayetlerin mesajlarını öğreneceksiniz. Konu, günlük hayattaki küçük seçimlerle doğrudan ilgilidir.

Temel Kavramlar

Ahlak kelimesi Arapça “hulk” sözcüğünün çoğuludur; hulk yaratılış ve huy anlamına gelir. Güzel ahlaka “hüsn-i hulk”, kötü ahlaka “sû-i hulk” denir. Hz. Peygamber, kendisinin güzel ahlakı tamamlamak için gönderildiğini bildirmiştir.

  • Ahlakın kaynağı Kur’an-ı Kerim ve Hz. Muhammed’in (s.a.s.) örnek hayatı, yani sünnettir.
  • Kur’an’da Hz. Peygamber için “Şüphesiz sen büyük bir ahlak üzerindesin” buyrulur (Kalem suresi, 4).
  • İslam ahlakı; Allah’a, insanlara, çevreye ve kendimize karşı sorumlulukları kapsar.

Sık yapılan hata: Ahlakı yalnızca kişisel bir davranış sanmak. İslam’da ahlak iman ve ibadetle bağlantılıdır; ibadetlerin amaçlarından biri de insanı güzel ahlaka yöneltmektir.

Ahlakın Temel Unsurları

Bir davranışın ahlaki sayılabilmesi için bazı unsurların bir arada bulunması gerekir. Bu unsurlar birbirini tamamlar.

UnsurAçıklama
Vicdanİyiyi kötüden ayırmaya yardım eden iç ses; kişiyi doğruya yöneltir.
AkılDavranışın sonuçlarını düşünmeyi ve doğruyu değerlendirmeyi sağlar.
Özgür iradeKişinin seçim yapabilmesi; sorumluluk için gereklidir.
SorumlulukDavranışlarının sonuçlarından kişinin kendisinin sorumlu olması.
NiyetDavranışın amacı; “Ameller niyetlere göredir” hadisiyle vurgulanır.
Din ve değerlerDoğru ile yanlışın ölçüsünü gösteren Kur’an ve sünnet.
  • Zorla ya da bilinçsiz yapılan davranışlar ahlaki değerlendirmeye esas olmaz.
  • Sadece görünüşte iyi olan, ama kötü niyetle yapılan davranış ahlaki değer taşımaz.
  • İyi niyet tek başına yeterli değildir; davranışın da doğru olması gerekir.

Notun devamı (Klevero uygulamasında)

  • Adım Adım Örnekler
  • Sık Yapılan Hatalar
  • Mini Özet Tablo
  • Kontrol Soruları