Osmanlı Kültür ve Medeniyeti (7. Sınıf) Konu Notu

Konu Özeti

Osmanlı Devleti, kuruluşundan itibaren izlediği fetih, iskân ve yönetim politikalarıyla üç kıtaya yayılan bir cihan devleti hâline geldi. Bu başarının arkasında güçlü bir ordu, hoşgörülü bir yönetim anlayışı ve farklı toplulukların bir arada yaşamasını sağlayan düzen vardı. Avrupa'da yaşanan değişimler karşısında Osmanlı da askerî, eğitim ve yönetim alanlarında yenilikler yaptı. Bu konuda Osmanlı'nın medeniyet mirasını ise mimari, sanat, bilim, edebiyat ve vakıf sistemi gibi alanlarda görebiliriz.

Temel Kavramlar

Cihan devleti, birden fazla kıtada egemenlik kurmuş ve farklı halkları yönetmiş devlet demektir. Osmanlı'nın bu yapıya ulaşmasında aşağıdaki politikalar belirleyici olmuştur.

• İstimalet: Fethedilen yerdeki halkın gönül rızasını kazanma politikasıdır.
• İskân: Nüfusun belirli bölgelere yerleştirilmesidir; istimaletle karıştırılmamalıdır.
• Millet sistemi: Farklı din ve mezhepten toplulukların kendi inanç ve gelenekleriyle yaşamasına izin veren düzendir.
• Külliye: Cami, medrese, hamam, aşevi, kütüphane gibi yapıların bir arada kurulduğu yapı topluluğudur.
• Vakıf: Eğitim, sağlık, su ve sosyal yardım hizmetlerini sürdüren hayır kurumudur.
• Ahilik: Esnafın dayanışma ve ahlak anlayışına dayanan loncalaşma geleneğidir.