LGS Fen Bilimleri

Adaptasyon (Çevreye Uyum) Konu Notu

DNA ve Genetik Kod · 8. sınıf

Klevi Fen Laboratuvarı · Klevero ekibi · yapay zekâ destekli · Güncellendi:

Kazanımlar

  • F.8.2.4.1 Canlıların yaşadıkları çevreye uyumlarını gözlem yaparak açıklar.

Konu Özeti

Canlılar yaşadıkları ortamda hayatta kalmak ve üremek için çeşitli özellikler taşır. Bu özelliklere uyum (adaptasyon) denir. Uyumlar yapısal, fizyolojik ve davranışsal olmak üzere üç grupta incelenir. Canlının çevresini gözlemleyerek bu özelliklerin hangi soruna çözüm olduğunu açıklayabiliriz. Kazanımlar: F.8.2.4.1

Temel Kavramlar

Adaptasyon, canlının yaşadığı ortamın koşullarına göre kazandığı yapı, işleyiş ve davranış özelliklerinin tümüdür. Ortam koşulları sıcaklık, su, ışık, besin ve düşmanlar gibi etkenlerdir. Bir özelliğin uyum olup olmadığını, o özelliğin ortamdaki bir sorunu çözüp çözmediğine bakarak anlarız.

  • Yapısal uyum: Vücut yapısıyla ilgilidir. Kürk, diken, gaga şekli ve renk örnekleridir.
  • Fizyolojik uyum: Vücudun iç işleyişiyle ilgilidir. Devenin hörgücünde yağ depolaması ve balığın solungaçla solunumu örnekleridir.
  • Davranışsal uyum: Canlının davranışlarıyla ilgilidir. Göç, kış uykusu ve sürü halinde yaşama örnekleridir.
  • Uyum özellikleri canlının yaşam şansını artırır. Ortam koşulları aşırı değişirse canlı uyum sağlayamayabilir.
Uyum Zinciri
Ortam koşulu bir ihtiyaç doğurur. Bu ihtiyacı karşılayan uyum özelliği canlının yaşam şansını artırır.
Canlı / OrtamUyumNe işe yarar?
Deve / ÇölHörgücünde yağ depolar, geniş tabanlı ayaklarUzun süre susuz ve aç kalabilir; kuma batmadan yürür
Kutup ayısı / KutupKalın kürk ve yağ tabakası, beyaz renkSoğuktan korunur, karda gizlenir
Kaktüs / ÇölYaprakların dikene dönüşmesi, gövdede su depolamaSu kaybı azalır, otlanmaya karşı korunur

Notun devamı (Klevero uygulamasında)

  • Adım Adım Örnekler
  • Sık Yapılan Hatalar
  • Mini Özet Tablo
  • Kontrol Soruları