TYT Fizik

Işığın Kırılması, Tam Yansıma ve Görünür Derinlik

Optik · 10–11. sınıf

Klevi Fen Laboratuvarı · Klevero ekibi · yapay zekâ destekli · Güncellendi:

Kazanımlar

  • 10.4.6.1 Işığın kırılmasını, su dalgalarında kırılma olayı ile ilişkilendirir.
  • 10.4.6.2 Işığın tam yansıma olayını ve sınır açısını analiz eder.
  • 10.4.6.3 Farklı ortamda bulunan bir cismin görünür uzaklığını etkileyen sebepleri açıklar.

Konu Özeti

Işık, farklı ortamlara geçerken hızını ve yönünü değiştirir. Bu olaya kırılma denir. Kırılma, tam yansıma ve görünür derinlik, suyun içindeki nesnelerin neden farklı yerde göründüğünü açıklar. Bu konuda kırılma indisi, Snell yasası ve sınır açısı kavramlarını öğreneceksin. TYT'de bu konular genellikle kısa hesaplama ve yorum sorularıyla çıkar.

Temel Kavramlar

Kırılma: Işık bir ortamdan başka bir ortama geçerken yayılma hızı değişir ve bu yüzden yönü de değişir. Frekans kaynağa bağlıdır, ortam değişse de sabit kalır.

  • Az yoğun ortamdan çok yoğun ortama geçerken ışık normale yaklaşır.
  • Çok yoğun ortamdan az yoğun ortama geçerken ışık normalden uzaklaşır.
  • Kırılma indisi büyük olan ortamda ışığın hızı küçüktür.
  • Işık normale dik gelirse yönü değişmez, ama hızı yine değişir.

n = c / v (c: boşlukta ışık hızı, v: ortamdaki hız)

n₁ · sin i = n₂ · sin r (Snell yasası)

Kırılma
Işık az yoğun ortamdan çok yoğun ortama geçerken normale yaklaşarak kırılır. Gelme açısı i, kırılma açısı r ile gösterilir.
NicelikAz yoğundan çok yoğuna geçişte
HızAzalır
Dalga boyuAzalır
FrekansDeğişmez
IşınNormale yaklaşır

Notun devamı (Klevero uygulamasında)

  • Adım Adım Örnekler
  • Sık Yapılan Hatalar
  • Mini Özet Tablo
  • Kontrol Soruları