TYT Fizik

Renk: Cisimlerin Renkli Görünmesi

Optik · 10. sınıf

Klevi Fen Laboratuvarı · Klevero ekibi · yapay zekâ destekli · Güncellendi:

Kazanımlar

  • 10.4.9.1 Cisimlerin renkli görülmesinin sebeplerini açıklar.

Konu Özeti

Gökkuşağında, boyalı duvarlarda ya da bir gömleğin rengini seçerken hepimiz renklerle karşılaşırız. Bir cismin renkli görünmesi, cisme düşen ışığın hangi renkleri taşıdığı ve cismin hangi renkleri yansıttığı ile ilgilidir. Bu notta ışık renklerinin karışımını, cisimlerin görünen rengini ve filtrelerin etkisini öğreneceksin. Amacımız, bir cismin neden belirli bir renkte göründüğünü açıklayabilmektir.

Temel Kavramlar

Beyaz ışık, farklı renklerdeki ışıkların birleşiminden oluşur. Bir prizmadan geçirildiğinde kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor renklere ayrılır. Renk, gözümüzün ışığı algılamasıyla oluşan bir duyumdur.

Işık renklerinde ana renkler kırmızı, yeşil ve mavidir. İkişerli karışımlar ara renkleri verir; üçü birlikte beyaz ışığı oluşturur.

Işık Renklerinin Karışımı
Kırmızı, yeşil ve mavi ışıkların çakışan bölgeleri sarı, camgöbeği, magenta ve beyaz ışığı gösterir.
Karışım (ışık)Elde edilen renk
Kırmızı + YeşilSarı
Kırmızı + MaviMagenta (macenta)
Yeşil + MaviCamgöbeği (turkuaz)
Kırmızı + Yeşil + MaviBeyaz

Cisimler Neden Renkli Görünür?

Kendi ışığını yayan cisimler, yaydığı ışığın rengiyle görünür. Işık kaynağı olmayan cisimler ise üzerlerine düşen ışığı yansıtarak görünür. Bir cisim hangi rengi yansıtıyorsa o renkte görünür, diğer renkleri ise yutar.

Görünen renk = Yansıtılan renkler ∩ Gelen ışıktaki renkler

Cismin Görünen Rengi
Işık kaynağından çıkan ışık cisme düşer, cisim bazı renkleri yansıtır, yansıyan ışık göze ulaşır.
  • Beyaz cisim, üzerine gelen tüm renkleri yansıtır.
  • Siyah cisim, üzerine gelen tüm renkleri yutar; hiçbirini yansıtmaz.
  • Sarı cisim kırmızı ve yeşili yansıtır; beyaz ışıkta sarı görünür.
  • Magenta cisim kırmızı ve mavi yansıtır; camgöbeği cisim yeşil ve mavi yansıtır.
  • Beyaz cisim renkli ışığın rengini alır; siyah cisim her ışıkta siyah görünür.
CisimIşıkGörünen renk
BeyazKırmızıKırmızı
KırmızıKırmızıKırmızı
KırmızıYeşilSiyah
KırmızıMaviSiyah
SarıKırmızıKırmızı
SarıMaviSiyah
MaviBeyazMavi

Filtreler

Renk filtresi yalnızca kendi rengindeki ışığı geçirir, diğer renkleri soğurur. Örneğin kırmızı filtre beyaz ışıktan yalnızca kırmızıyı geçirir. Sarı filtre ise kırmızı ve yeşili geçirir, maviyi soğurur.

Notun devamı (Klevero uygulamasında)

  • Adım Adım Örnekler
  • Sık Yapılan Hatalar
  • Mini Özet Tablo
  • Kontrol Soruları