Farklı Ülkelerin Kültürleri: Dinleme, Okuma ve Konuşma Notu

Konu Özeti

Farklı ülkelerin kültürlerini tanıtan bir metni, belgeseli ya da konuşmayı dinlerken veya okurken amaç, içeriği doğru anlamak ve üzerinde düşünmektir. Bu konuda materyal seçimi, derin anlam yorumu, özetleme ve kendini izleme becerileri birlikte çalışır. Konuşurken de bu bilgileri sıralı, gerekçeli ve dinleyiciye uygun biçimde aktarmayı öğreneceksin. Bu not, her becerinin nasıl uygulanacağını örneklerle gösterir.

Temel Kavramlar

• Materyal seçimi (T.D.6.1, T.O.6.1): Amaca uygun, güvenilir, güncel ve anlaşılır kaynak seç. Kaynağın kim tarafından hazırlandığına ve ne zaman yayımlandığına bak.
• Derin anlam (T.D.6.8): Söylenenin ötesine geç. Konuşmacı neden bu örnekleri seçmiş, hangi mesajı vermek istemiş diye sor.
• Karşılaştırma (T.D.6.9, T.D.6.10): Aynı metnin iki bölümünü ya da iki ayrı kaynağı benzerlik ve farklılık yönünden karşılaştır.
• Özetleme (T.D.6.21): Ana fikri, önemli bilgileri ve sırayı koruyarak kendi cümlelerinle kısa anlat. Ayrıntıları ve kişisel yorumları ekleme.
• Görselle iletilen anlam (T.O.6.7): Fotoğraf, afiş, grafik ya da çizim neyi anlatıyor, metni nasıl tamamlıyor? Görselin altındaki yazıyı da incele.
• Metnin bölümleri (T.O.6.17): Giriş konuyu tanıtır, gelişme konuyu işler, sonuç toparlar. Her bölümün işlevini belirle.
• Şiirin biçim özellikleri (T.O.6.18): Dize (mısra), kıta (dörtlük), uyak ve ölçü ile ahenk unsurlarına bak.
• Düşünceyi geliştirme yolları (T.O.6.19, T.D.6.17): Tanımlama, karşılaştırma, örnekleme, sayısal veriden yararlanma ve tanık gösterme yollarını tanı.
• Çoklu ortam öğeleri (T.D.6.20): Yazı, ses, fotoğraf, harita, video ve animasyonun birlikte nasıl anlatıma katkı yaptığını çöz.
• Öz yansıtma (T.D.6.25, T.O.6.27): Dinlerken ya da okurken dikkatinin dağılıp dağılmadığını, anlamadığın yeri nasıl çözdüğünü değerlendir. Gerekirse tekrar dinle, yavaşla, sözlüğe bak.
• Konuşma süreci (T.K.6.1): Konuyu belirle, planla, giriş-gelişme-sonuç düzenini kur, sesini ve hızını ayarla, dinleyiciyle göz teması kur.

Düşünceyi geliştirme yolları, yazarın ana fikrini hangi yöntemlerle desteklediğini gösterir. Aşağıdaki tabloyu incele.