7. Sınıf Türkçe: Sorumluluk Konu Notu

Konu Özeti

Sorumluluk; kişinin üstlendiği görevi, verdiği sözü ve davranışlarının sonuçlarını sahiplenmesidir. Bu temadaki metinleri dinlerken, izlerken ve okurken hem içeriği anlamayı hem de kendi öğrenme sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Öyküleyici metinlerde olay, bir hikâye kurgusu içinde anlatılır ve hikâye unsurlarıyla çözümlenir. Konuşma ve yazma becerilerinde ise sorumluluğu planlı ve açık biçimde ifade etmek hedeflenir.

Temel Kavramlar

Hikâye unsurları (T.D.7.13 – T.O.7.13)

• Olay örgüsü: olayların başlangıçtan sona sıralanışıdır (giriş, gelişme, sonuç).
• Kişiler: olayı yaşayan ve yaşatan kahramanlardır; başkişi ve yardımcı kişiler olarak ayrılır.
• Yer ve zaman: olayın geçtiği mekân ile olayın geçtiği an, dönem ya da süredir.
• Anlatıcı: birinci kişili anlatımda anlatıcı olaya katılır (ben); üçüncü kişili anlatımda olayı dışarıdan anlatır (o).
• Tema: metnin ana fikrini taşıyan genel konudur; bu ünitede sorumluluktur.

Çözümlerken önce 'Kim? Nerede? Ne zaman? Ne oldu? Nasıl bitti?' sorularını sor. Kişileri hem fiziksel hem de kişilik özellikleriyle belirle.

Dinleme, izleme ve okuma

Materyal seçimi (T.D.7.1 – T.O.7.1)

• Amacına uygun materyal seç: bilgi için bilgilendirici metin, keyif için hikâye ya da şiir.
• Kaynağın güvenilirliğine bak: yazar, yayıncı ve tarih bilgilerini kontrol et.
• Düzeyine ve ilgi alanına uygun, anlayabileceğin materyali tercih et.
• Konuyla ilgili birden fazla kaynak kullanmak bilgiyi doğrulamana yardımcı olur.

Karşılaştırma ve çoklu ortam (T.D.7.10 – T.D.7.21 – T.O.7.25)

Dinlediğin ya da izlediğin iki içeriği konu, kişiler, mesaj ve duygu bakımından karşılaştır. Çoklu ortam öğelerinde (yazı, ses, müzik, görüntü, animasyon) her öğenin mesaja katkısını sorgula. Basılı ve dijital metinlerde kaynağın güvenilirliğini, bilginin doğruluğunu ve metnin amacını değerlendir.

Konuşma ve yazma (T.K.7.1 – T.K.7.24 – T.Y.7.1)

• Sözlü sunumda konuyu, amacı ve dinleyici kitlesini düşünerek plan yap (giriş, gelişme, sonuç).
• Ton, vurgu ve göz temasını kullan; ezber yerine anahtar notlardan yararlan.
• Önce, ardından, son olarak, bu yüzden, ancak gibi geçiş ve bağlantı ifadeleriyle düşüncelerini bağla.
• Yazma süreci dört adımdır: planlama, taslak, gözden geçirme ve düzeltme, paylaşma.